“Hàng triệu người VN đã phải chịu ảnh hưởng của chất da cam/dioxin, trong đó có hàng trăm ngàn gia đình có thế hệ con cháu khuyết tật. Giúp họ khám, chữa bệnh, tư vấn sinh sản di truyền để hạn chế sinh ra những đứa trẻ dị tật, giúp họ cải thiện đời sống là trách nhiệm và lương tâm của chúng ta”. Ông Phạm Khôi Nguyên, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên- Môi trường, khẳng định tại cuộc họp lần thứ ba Hội đồng Tư vấn Việt- Mỹ (JAC) về chất độc da cam/dioxin, diễn ra ngày 8-9, tại Hà Nội.

Tại cuộc họp lần này, đại diện của hai bên tiếp tục xem xét về mức độ phơi nhiễm đối với môi trường tại các điểm nóng ở Biên Hòa - Đồng Nai, Phù Cát - Bình Định và Đà Nẵng, cũng như thảo luận về cách thức phân bổ nhanh và kịp thời khoản tiền 3 triệu USD được Quốc hội Mỹ thông qua năm 2007 nhằm khắc phục hậu quả của chất độc da cam/dioxin. Phát biểu tại cuộc họp, Đại sứ Mỹ tại VN, ông Michael Michalak, cho rằng vượt lên trên các vấn đề về khoa học, ai cũng hiểu về tầm quan trọng của cách giải quyết vấn đề da cam/dioxin trong mối quan hệ Việt- Mỹ cũng như hậu quả mà nhân dân VN phải chịu đựng. “Trong vài năm nay, báo chí đã bắt đầu chú trọng đến thực tại và giải pháp hơn là buộc tội. Phía VN luôn thể hiện mong muốn tìm ra được những giải pháp hai bên cùng chấp nhận được”- đại sứ Mỹ nói.

Theo TS Lê Kế Sơn, đồng Chủ tịch JAC, cuộc họp lần này diễn ra suôn sẻ hơn do rút kinh nghiệm từ các cuộc họp trước, cả hai bên đều đã hiểu rõ hơn về vấn đề da cam/dioxin ở VN và cùng nỗ lực để vượt qua các bất đồng. Ông Sơn cho rằng vấn đề nghiên cứu tác động của dioxin đối với sức khỏe con người còn khó khăn hơn do phải kéo dài và vô cùng phức tạp. Phía VN sẽ yêu cầu xử lý sớm chất da cam/dioxin tồn lưu cao ở sân bay Phù Cát, Biên Hòa, Đà Nẵng và triển khai sớm, nhanh, hiệu quả số tiền 3 triệu USD để chống lan tỏa ô nhiễm và giúp đỡ trẻ em khuyết tật ở Đà Nẵng.

TS Kevin Teichman, đồng Chủ tịch JAC, cho biết phía Mỹ muốn cung cấp khoản tiền nêu trên một cách hợp lý và nhanh nhất cho từng phần của dự án cả gói này. Trong năm qua, hai bên đã có những thành công nhất định trong việc tẩy độc các điểm nóng ở những vùng bị phơi nhiễm. Ông cho biết lần này, nhiều tổ chức khác đã quan tâm đến vấn đề da cam/dioxin và cam kết đóng góp các nguồn cung cấp thiết thực nhằm giảm nhẹ những gánh nặng do nó để lại. Quốc hội Mỹ sẽ xem xét các khoản trợ giúp được cam kết để giúp đỡ tẩy độc môi trường và tăng cường y tế. Đại sứ Michalak cho biết thêm, vào ngày 10-9, Đại sứ Mỹ tại ASEAN Scot Marciel sẽ tham gia cuộc họp của JAC, thể hiện sự quan tâm của Mỹ đối với chất da cam/dioxin và sự đóng góp trong nỗ lực hợp tác chung giữa hai bên.

JAC là diễn đàn song phương dành cho đối thoại khoa học cấp cao về chất da cam/dioxin, giúp hai Chính phủ Việt – Mỹ hiểu rõ hơn về mức độ phơi nhiễm; đưa ra những khuyến nghị dựa trên cơ sở nghiên cứu khoa học về sức khỏe con người và các tác động đối với môi trường của chất da cam/dioxin.